Ouder en ondernemend omzien naar elkaar in ParkEntree

Terwijl woonprojecten voor senioren anno 2020 nog maar mondjesmaat van de grond komen, praten ze in Schiedam na vijf jaar ontwikkelen en bouwen voor deze doelgroep inmiddels over ‘lessons learned’. Waar moet je bij projecten voor senioren op inzetten? Hoe belangrijk is zorg? Hoe faciliteer je ontmoeting? Nu de bewoners hun intrek hebben genomen, maken we de balans op. 

Een artikel dat ik schreef voor het tijdschrift Geron, nr. 1, 2020.

Seniorenstad een eigenzinnig dorp

In 2004 schreef Ruben van Gogh een gedicht met als titel Suncity (klik hier). Dat deed hij ter gelegenheid van een symposium waarop ik mocht vertellen over een nieuw project gericht op de doelgroep actieve senioren dat ik zojuist had geïnitieerd: Seniorenstad een eigenzinnig dorp.

Mooi aan het gedicht vind ik het spanningsveld tussen leven en geleefd worden vanuit de optiek van de oudere. In 2004 werd de senior tenslotte nog vaak als ziek en zwak getypeerd. Vergrijzing was slechts zelden een kans, maar vooral een bedreiging en senioren hadden vooral hulp nodig. Er is veel gebeurd en veranderd op dat vlak in de laatste twee decennia. En wellicht gaat er nog meer veranderen. Maar voordat ik daarop zal ingaan wil ik nog even terug naar vijftien jaar geleden, toen ik over Seniorenstad een eigenzinnig dorp de volgende regels schreef: “Wie kiest voor Seniorenstad doet dit bewust. Verbondenheid en wederzijds respect staan hier centraal. Privacy is essentieel, maar bewoners vormen ook een gemeenschap, een buurt. Ze genieten van hun tijd en van elkaar. En profiteren van een prettige locatie, een comfortabele woning en uitstekende voorzieningen. Seniorenstad is geen afgesloten leefmilieu, maar een dynamische woonomgeving met een duidelijke identiteit. Ingebed in, en open naar de maatschappij”.

De crisis in 2008 leidde het eind in van de projectontwikkeling rond het concept Seniorenstad (later: Senior Smart Living) dat we juist op locatie aan het concretiseren waren. Totdat de gemeente Schiedam ons in 2014 de letterlijke vraag stelde: “Hoe kunnen we de ouderen, van wie we zien dat ze Schiedam verlaten, vasthouden in de gemeente?”

Oude bomen, verplaatsen of niet?

De vraag vanuit Schiedam was een interessante. Ook al omdat de mening dat ouderen niet willen verhuizen nog steeds gemeengoed lijkt te zijn. Oude bomen moet je niet verplaatsen, hoor ik nogal eens. En als je als oudere al niet wilt verhuizen, dan al helemaal niet naar een andere gemeente, ver buiten je eigen bekende wereld. Maar blijkbaar was dat in Schiedam wel het geval. En, iets breder kijkend, zien we dat 25,9% van de Nederlandse 60-plussers verhuisgeneigd is (www.anbo.nl, geraadpleegd op 7/2/2019). Slechts 20% van de 60-plussers heeft in het geheel geen verhuiswens.

Verhuisgeneigdheid en verhuizen zijn uiteraard verschillende dingen. Senioren verhuizen ondanks hun verhuisgeneigdheid veelal te laat. Pas als ze er fysiek toe gedwongen worden maken ze die stap, en constateren dat het ongelooflijk moeilijk is om dan nog een nieuw sociaal netwerk op te bouwen. De reden dat senioren zo laat verhuizen is niet dat ze niet zouden willen verhuizen. Maar er is gewoon niets of vrijwel niets te vinden dat echt anders is en beter passend bij nieuwe eisen, dan het huis waar ze de afgelopen 25 jaar gewoond hebben. Met ParkEntree hebben we wel een alternatief weten te realiseren, anders dan wat de bestaande woningvoorraad biedt en anders dan wat er in nieuwe woningbouw geprogrammeerd staat. En redelijk betaalbaar bovendien. Voor Schiedammers en anderen. En dat het aanspreekt zien we: 40% van de nieuwe bewoners komt niet eens uit Schiedam.

Uw ideale woonsituatie voor de nabije toekomst

Aanhakend op het voorgaande blijf ik het bijzonder vinden dat wij al jarenlang ongeveer hetzelfde antwoord krijgen in onze enquêtes onder 50-plussers op de vraag “Als u nadenkt over uw ideale woonsituatie voor de nabije toekomst, wat is dan belangrijk? (Meerdere antwoorden mogelijk)”. De antwoordcategorie “In de mij vertrouwde gemeenschap of buurt blijven wonen” staat altijd helemaal onderaan in de lijst van twaalf opties. Zo’n 10-20% van de respondenten vinkt deze optie, waarop een prominent onderdeel van het Nederlandse woonbeleid is gebaseerd, aan. Alle andere antwoordcategorieën, waaronder veiligheid, gelijkgestemdheid, energiezuinigheid, weinig onderhoud of gemeenschappelijke voorzieningen, scoren telkens duidelijk hoger.

ParkEntree

ParkEntree in Schiedam is het eerste gerealiseerde project op basis van het woonconcept Senior Smart Living. Dit concept richt zich op senioren die waarden als verbinden, genieten en ontplooien als hun motto hebben, en vanuit die optiek gemeenschapszin net zo belangrijk vinden als hun eigen individuele ik. ParkEntree richt zich dan ook op laagdrempelige en vanzelfsprekende ontmoetingen, en ambieert vanuit die optiek preventieve werking te hebben ten aanzien van welzijn en zorg. In april 2020 staat de oplevering gepland van de laatste 24 van in totaal 89 woningen. In ParkEntree werkt Beyond Now samen met projectontwikkelaar BlauwhoedInbo architecten en hospitalitymanager Vitaal&Zo.

Inmiddels krijgt het concept flink wat aandacht vanuit overheden in het kader van het Akkoord Langer Thuis. In de dagelijkse praktijk blijft het echter lastig een dergelijk concept te realiseren. De integrale benadering die hiervoor nodig is, blijkt in de gemeenten moeilijk te organiseren. In Schiedam lukte het wel. Cruciaal daarbij was dat zowel de wethouder Bouwen en Wonen, de wethouder Ouderen en Wmo en de wethouder Financiën van het begin af aan betrokken waren en ambassadeur werden.

Wonen met een Plus – meer dan alleen thuiskomen

Ons doel is om met ParkEntree een aantrekkelijke woon- en leefomgeving te realiseren voor de sterk groeiende doelgroep actieve senioren tussen 50 en 80 jaar. Dat doen we op basis van de kernwaarden verbinden, genieten, ontplooien … leven! Samenredzaamheid, omzien naar elkaar en het voorkomen van eenzaamheid zijn hierbij belangrijke ankers. De basis voor ParkEntree is onze houding naar de senioren in de samenleving. We gaan uit van alles wat mensen wél kunnen en willen – ook al is dat misschien iets minder dan wat we vroeger van deze zelfde mensen zouden verwachten. En dan constateren we dat eigenlijk iedereen wel iets kan en wil bijdragen. Met ParkEntree faciliteren we de bewoners om betekenis te hebben in de maatschappij en werken we en passant preventief aan lagere Wmo-bijdragen en zorgkosten. Juist omdat de mensen zich gerespecteerd voelen en dichter bij elkaar staan, zal er minder aanspraak worden gemaakt op externe hulp en middelen.

Voor én door bewoners

ParkEntree is ontwikkeld in cocreatie met geïnteresseerden en lokale stakeholders. Tijdens informatieavonden en cocreatiesessies hebben zij hun ideeën gegeven voor en gereageerd op de voorstellen en ontwerpen voor ParkEntree. Zo hebben we met elkaar gewerkt aan het woningprogramma, de architectuur, de collectieve tuinen, de voorzieningen, de lounge, het beheermodel, de samenwerking met het Lyceum naast de locatie en de behoefte aan deelauto’s. En ook na oplevering blijven we over allerhande aspecten met elkaar in gesprek, onder meer over gezamenlijke activiteiten. We brengen mensen bij elkaar, zowel organisatorisch (hospitalitymanager, communityvorming) als in het ruimtelijk ontwerp (schakeling van bouwblokken, routing, ontsluitingen) en de programmering (variatie in woningtypen, de overgangen privé-openbaar, buitenruimten, collectieve ruimten).

Wonen met zorg? De kunst van het verleiden

Bij het vermarkten van ParkEntree communiceerden we niet actief over zorg en dat heeft een reden. Het merendeel van de bewoners maakt geen of nog lang niet gebruik van zorg. Zij voelen zich daarmee dus niet aangesproken, terwijl ze wél een duidelijke woonwens hebben waarbij die eventuele zorg op termijn gewaarborgd moet zijn. Bij ParkEntree in Schiedam faciliteren we dit  en brengen we bewoners tegen die tijd en desgewenst via de hospitalitymanager met potentiële zorgverleners in contact.

Bij woonconcepten voor senioren zie je vaak twee uitersten, een grootschalig woon-zorgcomplex met zo’n 200 woningen of een klein exclusief project in Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO). ParkEntree is een ‘tussenvariant’ qua omvang. Niet iedere senior wil én kan de financiële risico’s dragen die bij een CPO horen, of heeft zin in de tijdsspanne en energie die een CPO veelal vraagt. Daarnaast vinden mensen die tussenmaat ook prettig, omdat je je bij andere bewoners kunt aansluiten wanneer je wenst, maar je ook kunt terugtrekken als je dat wilt. Ook interessant is dat je met een omvang van 89 woningen bijvoorbeeld een gemeenschappelijke lounge kunt financieren, zonder dat het te duur wordt voor ieder individueel huishouden. Juist die gemeenschappelijke ruimte heeft zo’n belangrijke sociale en activerende functie.

Collectieve voorzieningen voor laagdrempelige ontmoetingen

In ParkEntree zijn gelijkvloerse woningen gerealiseerd; zowel bungalows als appartementen, in het koopsegment en in de huur. Deze zijn gesitueerd rond twee collectieve tuinen waar bewoners elkaar spontaan kunnen ontmoeten; tuinen die eveneens in samenspraak met de bewoners zijn ontworpen. Daarnaast is er de ParkEntree Lounge, een moderne, ontmoetingsruimte met semi-professionele keuken, ruimte voor fitness en een logeerunit. De bewoners zijn zelf verantwoordelijk voor de programmering, waarbij zij in hun acties gefaciliteerd en gestimuleerd worden door de hospitalitymanager. De huur van de lounge en de kosten van de hospitalitymanager worden door alle bewoners samen, via een verplicht lidmaatschap met lage kosten, voldaan.

Anders denken over ruimtelijke structuren

ParkEntree wil vanuit haar concept eveneens een lans breken voor een ander soort ruimtelijke context dan wat we doorgaans zien. Bijvoorbeeld een omgeving die gericht is op de afname van eenzaamheid, die meer initiatieven stimuleert of die meer verantwoordelijkheden bij bewoners legt. Helaas wordt nog steeds bijna elke nieuwbouwwijk verkaveld in een strak stratenpatroon met veel rijen grondgebonden woningen afgewisseld met appartementenblokken – straten die vaker de anonimiteit bevorderen dan gemeenschapszin. Die verkavelingen lijken vooral gedirigeerd te worden door de directe opbrengsten uit grondverkoop. Opbrengsten die overigens niet per se minder hoeven te zijn als er met wat meer creativiteit verkaveld wordt. Nog mooier wordt het als we in de ruimtelijke opzet primair uit zouden gaan van de indirecte opbrengsten of besparingen door verminderde eenzaamheid, lagere zorgkosten of efficiëntere Wmo bestedingen.

Het zou interessant zijn – en ik werk daar graag aan mee – om zo’n nieuwe businesscase samen met een gemeente, een verzekeraar en enkele professionals uit het sociale en ruimtelijke domein ter hand te nemen. Om samen de besparingen te kapitaliseren en die besparingen dan direct toe te passen in nieuwe, voor de doelgroep betaalbare en activerende communities. Qua vorm kunnen we dan denken aan moderne hoven, zoals in ParkEntree (door de bewoners hun vakantiegevoel genoemd), of aan een modern erf of landgoed waarover bewoners zelf de scepter zwaaien, en waar privé kavels kleiner zijn ten gunste van een grotere collectieve tuin.

Een mooie tussenvorm

ParkEntree is ook volgens de bewoners een goed antwoord op de lacune die bestaat tussen ‘wonen op jezelf’ en ‘wonen in een tehuis’. Een betaalbaar alternatief voor hen die niet (meer) in aanmerking komen voor sociale woonzorgarrangementen, of de middelen of tijd hebben om een risicovol CPO-traject in te gaan.

Ontwikkelen voor senioren: lessons learned in ParkEntree

Terwijl woonprojecten voor senioren anno 2019 maar mondjesmaat van de grond komen, praten ze in Schiedam na vijf jaar ontwikkelen en bouwen voor deze doelgroep inmiddels over ‘lessons learned’. Waar moet je bij projecten voor senioren op inzetten? Welke rol kan een gemeente innemen? Hoe belangrijk is zorg? Hoe faciliteer je ontmoeting? Nu de bewoners hun intrek hebben genomen, maken Tineke Groenewegen van Blauwhoed en Alex Sievers van Beyond Now de balans op. 

Ontwikkelen voor senioren: lessons learned - ParkEntree Schiedam
1. Niet de stenen, maar de community 

Tineke is vanaf het eerste begin betrokken bij de ontwikkeling van ParkEntree: “Tijdens het proces zie je steeds meer dat inclusief ontwikkelen en ontwerpen niet zozeer draait om de stenen, maar des te meer om het op de juiste manier vormen van een community, door goed te luisteren.” Dat is gelukt bij ParkEntree, het eerste woonproject in Nederland volgens het Senior Smart Living concept dat vooral inzet op de actieve senior. 

2. Faciliteer ontmoeting 

Alex, een van de initiatiefnemers van het woonconcept: “Veel senioren (mensen met de nodige woonervaring) willen betrokken zijn bij hun omgeving. Die betrokkenheid faciliteren we door een goede ruimtelijke structuur. Bijvoorbeeld met binnentuinen en een gemeenschappelijke ruimte op een strategische plek. Laagdrempelige ontmoetingen zijn vanzelfsprekend.” Ook is het belangrijk om de community- of hospitalitymanager een faciliterende rol te geven in het woonproject. Die is het eerste aanspreekpunt. Bewoners maken zelf de keuze wat ze al dan niet samen doen in het clubhuis of de gemeenschappelijke tuin. 

3. Wonen met zorg? De kunst van het verleiden 

Bij het vermarkten van ParkEntree communiceerden we bewust niet actief over ‘zorg’ en dat heeft een reden. Tineke: “De meest succesvolle seniorenproducten (zoals de iPad) zijn nóóit vermarkt als ‘bestemd voor senioren’. Sterker nog, producten die dat wel waren, faalden vaak. Pas toen de E-bike een hip en stoer imago kreeg, gingen ook ouderen die kopen. Dus waarom vermarkten als 55-pluswoning of woning met zorglabel als zorg nog niet per se nodig is?” Alex: “De senioren van nu zijn steeds fitter. Het merendeel (88%) maakt geen of nog lang niet gebruik van zorg. Zij voelen zich dus niet aangesproken, terwijl ze wél een duidelijke woonwens hebben waarbij die eventuele zorg op termijn wel gewaarborgd moet zijn. Bij ParkEntree in Schiedam faciliteren we dit wel en brengen we bewoners tegen die tijd en desgewenst via onze hospitalitymanager met potentiële zorgverleners in contact, of maken we afspraken.“ 

4. Gemeenschap versus individu 

Alex: “Zorg ervoor dat er een juiste balans is tussen het individu en het collectief. De uitwerking in de woningen en de woonomgeving moet matchen bij de verschillende leeftijden (50 – 80 jaar) én hun behoeften. In de ontwikkelfase voerden we met elkaar vooral het gesprek over issues als: tijdsbesteding, veiligheid, privacy, verantwoordelijkheden en gezamenlijkheid. Waar bij een traditionele woongroep de focus vooral ligt op het collectief, is er bij ParkEntree een balans tussen collectief en individu gevonden. Dat betekent dat je nadenkt over verbindingen tussen mensen, of hoe een binnentuin en deelmobiliteit kunnen bijdragen in het genieten van je woonomgeving. Moet de tuin een verkeersfunctie krijgen of een verblijfs- en ontmoetingsfunctie? Laatst hebben we nog gesproken over deelauto’s. Die gaan straks een mooie aanvulling leveren in het aanbod.”  

5. Een middelmaatje met weinig risico voor de bewoner 

Tineke: “Bij woonconcepten voor senioren zie je vaak twee uitersten, een grootschalig woon-zorgcomplex met zo’n 200 woningen of een klein exclusief CPO-project. Ik pleit voor een ‘tussenvariant’ qua omvang. Ten eerste wil én kan niet iedere senior de financiële risico’s dragen die bij een CPO horen. Ten tweede komt men ook niet altijd in aanmerking voor een sociale huurwoning in zo’n woonconcept. Daarnaast vinden mensen die tussenmaat ook prettig, omdat je je kunt aansluiten wanneer je wenst, maar je ook kunt terugtrekken als je dat wilt. Tot slot kun je met een omvang van 90 woningen ook een gemeenschappelijke woonruimte financieren, zonder dat het te duur wordt voor ieder individueel huishouden. Juist die gemeenschappelijke ruimte heeft zo’n belangrijke functie.”

6. Koop én huur 

Alex zou naast de aandacht voor kopers, ook huurders de kans willen geven om al vroegtijdig mee te praten over een project. “Bij ons concept draait het om gemeenschapszin. Daarom moeten óók toekomstige huurders al vroegtijdig weten of ze wel/niet in aanmerking komen voor een bouwnummer. Hier zie ik nog een wereld te winnen voor de beleggers in Nederland, die niet gewend zijn al voor de start bouw woningen toe te wijzen.”

Overigens hebben wij gemerkt dat of iemand wil kopen of huren heel diverse redenen heeft en soms ook nog niet duidelijk is. Zo wijzen enquêtes uit dat van geïnteresseerden in Schiedam 30% wilde kopen, 30% wilde huren en 40% ‘het nog niet wist’. Een oplossing is het bij voorbaat ruimte bieden voor beide voorkeuren: koop én huur.

7. Samenwerkende beleidsterreinen 

De overheid zou meer moeten inzetten op het initiëren van projecten voor senioren. Tineke: “Gemeente Schiedam doet dat. Zij bekijken de woningbouwopgave in breder perspectief. Ook beleidsterreinen zoals grondzaken, sociale zaken en Wmo zijn betrokken. Het gaat over het bouwen aan vitale leefgemeenschappen, niet alleen over het voldoen aan je kwantitatieve bouwdoelstelling. Het samenwerken tussen de diverse beleidsterreinen bevordert ook de gemeentelijke financiën in de vorm van lagere Wmo-kosten door samen-redzaamheid en doorstroming in je bestaande woningvoorraad.”  

Ontwikkelen voor senioren: lessons learned - ParkEntree Overeenkomst
Veel waardering 

Tineke: “In ParkEntree gaat het echt om de mens, de actieve senior. We ontwikkelden in co-creatie een passend woon- en leefconcept en namen bewoners mee in het ontwikkel- en bouwtraject. Succesverzekerd kun je wel zeggen: mensen zijn ontzettend trots op hun woning en woonomgeving”. Alex is even enthousiast: “Ik zou zo nog wel 100 ‘ParkEntrees’ willen maken. De doelgroep zit er ook echt op te wachten.” 

Meer informatie?

‘Ontwikkelen voor senioren: lessons learned’. Wil je meer informatie of heb je een vraag, stuur dan een email naar alex@beyondnow.nl of stuur me een persoonlijk bericht.

Top tien woonconcepten voor senioren: omzien naar elkaar hét centrale thema

Yvonne Witter beschrijft op stedebouwarchitectuur.nl tien woonconcepten voor senioren. Ook ons project ParkEntree, dat Blauwhoed, Beyond Now, Inbo, Vitaal&Zo, de gemeente Schiedam en Bots Bouw samen realiseerden vinden we terug op deze lijst. Bijzonder aan ParkEntree is de manier waarop we hospitality organiseren samen met de bewoners, waarbij de regie blijft liggen waar die hoort: bij de bewoners zelf.

Klik hier om het artikel te lezen op stedebouwarchitectuur.nl

Op de foto enkele van de tien huurwoningen in ParkEntree. Daarnaast zijn er 79 koopwoningen in diverse uitvoeringen. En een lounge met daarin onder meer een semi-professionele keuken, een fitness ruimte en een logeerunit. Deze lounge, één van de bijzondere elementen in onze community, wordt begin volgend jaar opgeleverd.

Een complete woonbuurt voor de actieve 50-plusser

Interview van Platform31 met Tineke Groenewegen, Blauwhoed

Het idee van Senior Smart Living, een woonconcept voor actieve senioren, begon in 2014 met een krantenknipsel over beschikbare bouwgrond voor eengezinswoningen in Schiedam. Tineke Groenewegen van projectontwikkelaar Blauwhoed kreeg het krantenknipsel van haar schoonvader. Zij zag direct mogelijkheden voor een woonplek voor senioren. Vijftigplussers zijn volgens Groenewegen één van de grootste én belangrijkste groepen in onze maatschappij. “Het zijn de mantelzorgers van hun ouders en de oppas voor de kleinkinderen.” De ontwikkelaars gingen in gesprek met mensen uit de doelgroep en vroegen hoe hun ideale leefomgeving eruit zou moeten zien. Zo startte de ontwikkeling van een complete woonbuurt voor senioren in Schiedam: ParkEntree.

“Meedenken en meepraten over je toekomstige woning, dat wil toch iedereen?”, stelt Groenewegen. Met de ontwikkeling van ParkEntree wijkt Blauwhoed af van hoe het in bouwprojecten meestal gaat; dat de ideeën van de projectontwikkelaars leidend zijn. “Samen met onze partners, architectenbureau INBO architecten, conceptontwikkelaar Beyond Now, de gemeente Schiedam en stichting Vitaal&Zo, dachten we na over op welke manier bewoners hierbij betrokken konden worden.” Ze kwamen tot de conclusie dat senioren wél willen meepraten en denken, maar dat zij géén bemoeienis willen met zaken als financiering en de technische kanten van de ontwikkeling. “Over de wet- en regelgeving en financiën maken wij ons wel druk”, zegt Groenewegen. Blauwhoed ging samen met samenwerkingspartner Alex Sievers van Beyond Now met bewoners in gesprek: ‘Hoe zouden jullie je woonomgeving willen inrichten?’ Toekomstige bewoners dachten in co-creatiesessies mee over de woningen, zoals het al dan niet hebben van een balkon, de indeling van appartementen, een gemeenschappelijke ruimte en de inrichting van de binnentuin.

woonvarianten-senioren

Samen in de lounge

Zo werd onder meer besloten dat er een lounge moest komen. “De gemeenschappelijke lounge is er voor iedere bewoner. Je kunt er bijvoorbeeld koken met vrienden, een kop koffie drinken met de buren of een computercursus geven of volgen.” Met behulp van geld van lokale investeerders is de lounge gefinancierd. De hospitality manager van stichting Vitaal&Zo gaat de lounge beheren en ondersteunt bewoners bij de organisatie van gemeenschappelijke activiteiten in deze ruimte en daarbuiten. “Bijvoorbeeld een excursie of met elkaar uit eten”, noemt Groenewegen. Hoe dit precies uitpakt zal nog blijken, de lounge wordt bijna opgeleverd. Groenewegen heeft goede hoop op een fijn groepsproces: “Al tijdens de bouw is geïnvesteerd in de groepsvorming door voor de toekomstige bewoners activiteiten te organiseren.” Ook worden bewoners allemaal lid van de ‘ParkEntree-vereniging’. Van de servicekosten die zij betalen wordt onder meer die hospitality manager en de huur van de lounge gefinancierd. “Doordat deze kosten over bijna honderd huishoudens worden verspreid, betalen ze per huishouden een relatief laag bedrag”, zegt Groenewegen.

Steun van de gemeente

Dat op deze locatie seniorenwoningen zouden komen, was niet vanzelfsprekend. Groenewegen: “Met het bouwen van eengezinswoningen had de gemeente waarschijnlijk meer geld voor hun grond gekregen.” De ervaring van Groenewegen is dat als gemeenten naar de korte termijn kijken deze woningen voor senioren voor de gemeente financieel minder aantrekkelijk zijn. Op de lange termijn levert een voorziening als ParkEntree volgens Groenewegen juist besparingen op. Waar zit hem dat in? “In de uitgaven voor maatschappelijke ondersteuning en zorg, vanwege het sociale aspect én omdat het eenzaamheid vermindert.” Ook de gemeente Schiedam was overtuigd geraakt van de voordelen en maakte zich hard voor de komst van ParkEntree. Vooral de steun van de wethouder wonen én de wethouder zorg was essentieel bij het krijgen van de beschikbare gemeentelijke bouwgrond. Zij zagen zoveel potentie in het ParkEntree-plan, dat ze besloten geen tender te openen, maar de grond voor een marktconforme grondwaarde te verkopen aan projectontwikkelaar Blauwhoed. Die waarde is met een taxatie bepaald, zodat die voldoet aan de eisen van de markt. Met de beschikbare grond kon de ontwikkeling van ParkEntree beginnen. Nu, vijf jaar later, staan de 79 koophuizen en 10 middeldure huurappartementen er. “Een uitzonderlijke korte ontwikkelperiode”, vertelt Groenewegen tevreden.

Positieve verhuisredenen

Welke rol speelt zorg bij het wonen in ParkEntree? “Ik ben er groot voorstander van om wonen voor senioren los te koppelen van zorg”, vertelt Groenewegen. “Veruit de meeste senioren hebben geen ondersteuning nodig.” Volgens haar schrikt het vitale en jongere senioren af als woningen teveel zijn ingericht op zorg. De gezonde senior voelt zich dan niet aangesproken. Wel wil ParkEntree de vitaliteit van de bewoners bevorderen. “We doen er veel aan om onze bewoners hierin te faciliteren. We gaan bijvoorbeeld een samenwerking aan met een lokale sportschool en met de sauna.” Het concept ParkEntree zet in op ‘positieve verhuisredenen’ voor senioren. Groenewegen: “Verhuizen moet geen gedwongen zaak zijn, laat het een stap naar een nieuwe uitdaging zijn, dán maak je verhuis- en woonplezier.” En wat als bewoners wel een zorg- of begeleidingsvraag hebben? “Je voorkomt niet dat de 70-plusser soms een extra handje nodig heeft”, aldus Groenewegen. “We leggen contact met de lokale zorginstanties zodra het nodig is en er is ruimte voor een spreekkamer bij de lounge. Dat maakt dat straks, als dat nodig is, gemakkelijk een beroep gedaan kan worden op zorgverleners.”

Zo goed als klaar

“De eerste bewoners zijn ingetrokken en maken het goed. Al de overige woningen zijn verkocht. Die bewoners maken spoedig hun intrek.” Nu de bouw zo goed als klaar is, neemt Vitaal&Zo het beheer over. “Ons werk als projectontwikkelaar zit er dus bijna op”, sluit Groenewegen af. Van krantenknipsel tot complete woonbuurt in vijf jaar tijd: Groenewegen kijkt er met trots op terug.

Symposium ParkEntree

Vorige week organiseerde het Kenniscentrum60Plus een symposium over ParkEntree in Schiedam, het woonproject voor 55-plussers dat Beyond Now met Blauwhoed en Inbo ontwikkelde. Samen met Yvonne van Mierlo van Blauwhoed mochten wij de aftrap verzorgen, in de vorm van een inleiding over de waarde van een project als ParkEntree en een rondleiding langs en in de woningen. De insteek in ons verhaal is dat nog steeds veel te weinig woonconcepten worden gerealiseerd voor de doelgroep actieve senior. En dat terwijl de vergrijzing zich steeds meer laat zien. Aan de ene kant onderkennen we steeds meer dat de actieve senior een grote waarde heeft voor de samenleving – vanuit kennis, ervaring, netwerk en soms ook kapitaal. Aan de andere kant is die actieve senior niet sexy of hip, en willen we niet of nauwelijks moeite doen om ze in onze gemeente een uitdagende en prikkelende woonomgeving te bieden. Anders overigens dan de gemeente Schiedam, die wel degelijk haar nek heeft uitgestoken om de actieve senior te willen behouden voor haar stad. En zie, dat heeft meer opgeleverd dan de ambitie was. Zo’n 40% van de kopers in ParkEntree komt van buiten Schiedam 🙂

Een mooi voorbeeld van die senioren van buiten zijn Vincent en Marian de Graaf, beiden ook panellid tijdens het symposium. Nu nog Rotterdammers, maar als hun hofappartement is opgeleverd verhuizen zij ook naar Schiedam. Ze zijn in de zeventig, werken allebei, hebben veel oog voor kwaliteit en willen hun ervaringen graag delen met anderen. Vincent: “We wonen nu in een mooi appartement, maar contacten met anderen in het complex zijn mondjesmaat. Iedereen is vooral bezig met zichzelf. In ParkEntree ervaren we nu al een ander soort saamhorigheid. Terwijl we er nog niet eens wonen.” En Marian: “die lounge in ParkEntree lijkt me geweldig als basis voor ontmoetingen en andere leuke dingen. Ik verheug me er zeer op om naar ParkEntree te verhuizen”.

Op de website van het Kenniscentrum60Plus en Wonen na 60 is een beeldverslag van het symposium opgenomen.

Oud nieuws

Nu de bouw van de eerste Senior Smart Living in volle gang is, de eerste ongeveer 50 woningen zijn opgeleverd en de organisatiestructuur is bekrachtigd is misschien aardig om te zien wat de aanleiding was voor het concept.

Op https://www.beyondnow.nl/publicaties-seniorenstad/ is een greep uit de vele geschreven media opgenomen die tussen 2003 en 2012 veel aandacht heeft besteed aan wat we toen ‘Seniorenstad een eigenzinnig dorp’ noemden. Deze seniorenstad is iets grootschaliger dan ons project ParkEntree in Schiedam, maar gaat verder uit van dezelfde waarden en invalshoeken.

Wordt hier de woningnood opgelost

Erwin Buter schreef voor de mei-editie van Eigen Huis Magazine een artikel over de relatie tussen vakantieparken en de woningmarkt. Speciale aandacht in dit artikel gaat uit naar ons project Città Romana in Hellevoetsluis. In Città Romana werken we aan een woonomgeving voor actieve senioren. Voorzieningen als een overdekt zwembad, een sauna en een restaurant zijn al gerealiseerd.

ParkEntree, Schiedam

De bouwwerkzaamheden in Schiedam zijn in volle gang, en er wordt in allerlei verschillende stadia hard gewerkt aan het eerste project met label Senior Smart Living. Het verst gevorderd zijn de werkzaamheden aan de westkant van de Parkweg. Sterker nog, hier zijn in november de eerste 13 bungalows opgeleverd. De aannemer heeft zijn werk gedaan, en nu zijn de kopers hard bezig met de inrichting en de aankomende verhuizingen.

Aan de oostkant van de Parkweg komt nog een veertiental bungalows. Een deel daarvan zal nog deze maand worden opgeleverd, de andere volgen vroeg in het nieuwe jaar, zo is de verwachting. In oktober hebben de kopers ook al een kijkje kunnen nemen in hun toekomstige huizen. Toen is door de aannemer een kijkdag georganiseerd.

Kort daarop volgde een tweede kijkdag. Nu waren de Singelappartementen aan bod. In dit blok komen twee-, drie – en vierkamerappartementen én een drietal penthouses. De oplevering van dit blok staat zo tegen de zomer gepland.

Min of meer tegelijk met de kijkdag in november is gestart met de bouw van het laatste plandeel, de Hofappartementen. Net als de eerder genoemde woningen zijn dit ook koopwoningen en net als de andere ook allemaal al verkocht. Bijzonder is dat in dit blok ook de lounge een plek krijgt.

Op de kop van het oostelijk deel van ParkEntree krijgt tot slot het blokje Singelwoningen ook al echt vorm. Hier komt een tiental vrije sectorhuurwoningen. De verhuur is nog niet gestart maar zal ergens in de zomer starten.

Veel belangstelling voor seniorenwoningen op Città Romana

Op 8 november schreef Groot Hellevoet over &Città Romana. Klik hier om het artikel te lezen op groothellevoet.nl

Hellevoetsluis – Città Romana hield afgelopen zaterdag een informatiemarkt over wonen op Città Romana. Momenteel kan dat nog niet omdat het bestemmingsplan voor het park recreatie is, maar daar wil het park verandering in brengen. 

Op de informatiemarkt stonden verschillende stands om uitleg te geven over wonen op het park, buiten zijn twee modelwoningen open voor bezichtiging.

Volgens directeur Johan Janzen heeft Città Romana geen grote toekomst in de toeristische industrie. Daarom zijn ze al jaren bezig met een alternatief, een woonwijk voor senioren. Hiervoor moet de gemeente nog wel toestemming geven en dat kan volgens Janzen nog wel even duren. Om aan de gemeente te laten zien hoeveel belangstelling er is voor dit project verzamelen ze de handtekeningen van belangstellenden. Aan het einde van de dag zijn er 250 handtekeningen ontvangen.

Een kwartier voor de opening van de informatiemarkt stond er volgens Mellanie Snoeij, resort manager van Città Romana, al een grote rij voor de receptie. Veel belangstelling is er zeker. “We hebben boven de 400 aanmeldingen”, vertelt Snoeij. “We hebben de dag in tweeën moeten splitsen zodat niet iedereen in één keer zou komen.” De modelwoningen zaten ook tot de nok vol met voornamelijk senioren op zoek naar een woning. Vooral de modelwoning met een slaapkamer op de begaande grond is erg interessant voor veel bezoekers. Het is de bedoeling dat de woningen geschikt worden gemaakt voor senioren.

Dat er zo veel mensen afkomen op deze informatiemarkt is niet gek. Volgens Alex Sievers van Città Romana is er te weinig accommodatie voor ouderen. Die stelling hoor je de hele dag overal terug, zeker onder de bezoekers. Zo ook bij mevrouw Lugtenburg. Zij zoekt al een tijdje met haar man voor een nieuwe woning. “Er zijn er gewoon veel te weinig,” vertelt ze. “Als je wat ouder wordt en je kan de trappen niet meer op dan is het erg belangrijk dat je op een gegeven moment een huis hebt waar je alles gelijkvloers hebt.” Haar man knikt instemmend. “Hellevoetsluis bouwt te weinig voor de 55+ groep die er aan komt”, voegt hij toe.

Op dit moment staan er 263 woningen op Città Romana. Het idee is om een groot deel van deze woningen uiteindelijk beschikbaar te maken voor permanent wonen, met name voor senioren. Volgens Janzen zitten daar alleen maar voordelen aan. Zo zou niet alleen het park beter benut worden, maar ook de zorg efficiënter omdat veel zorgbehoevenden bij elkaar wonen. Daarnaast zou het meer kansen bieden voor starters omdat senioren van Hellevoetsluis naar Città Romana zouden verhuizen. “Wij begrijpen dat de gemeente het gebied van Città Romana als recreatiegebied wil behouden”, vertelt Janzen “Maar toerisme als markt, is een markt die er gewoon niet is.”

Herbestemming vakantiepark

Welkom op Città Romana! Wij hebben de ambitie om ons prachtige vakantiepark in Hellevoetsluis geheel of gedeeltelijk te herbestemmen tot een woonbuurt voor 50-plussers. Op Cittá Romana staan nu 263 vakantiewoningen, mooi in het groen en vaak aan het water. De meeste vakantiewoningen zijn ongeveer 90 m2 groot en hebben een woon- en slaapkamer op de begane grond. Daarnaast is er op het park een voorzieningencentrum aanwezig met daarin onder meer een zwembad met sauna, een restaurant, een bar, een beautysalon en een massagestudio. In onze plannen voegen we hier nog andere voorzieningen aan toe. Het Haringvliet ligt op steenworp afstand en naar de stadskern van Hellevoetsluis en de Noordzee is het slechts enkele minuten fietsen. Bovendien stopt de bus voor de deur van het vakantiepark. 

Op 3 november organiseerden we een eerste informatiemiddag om te vertellen over de plannen van Città Romana, om enkele modelwoningen te kunnen laten zien en om mensen de mogelijkheid te bieden om te voorinschrijven voor een woning. En daarnaast om alvast iets van de sfeer te laten proeven in een schilderworkshop, een wijnproeverij, een dansles en door contact te maken met andere aanwezige Hellevoetse partijen zoals de Kunstuitleen en Directzorg.

Meer dan 500 bezoekers waren aanwezig op de derde november. “Wij vonden het een geslaagde bijeenkomst, de animo was veel groter dan wij hadden verwacht” zegt de familie Kalkar. “Wij dachten veel bekende en kennissen tegen te komen, maar we zagen veel onbekende mensen. Ik zag op de inschrijflijsten mensen zelfs uit Hilversum”.  

De redenen voor de grote belangstelling onder senioren voor wonen op Città Romana heeft twee invalshoeken, zo ondervonden  wij, in gesprek met verschillende bezoekers. Enerzijds is het de al aanwezige sfeer met bungalows in het groen, en anderzijds de mogelijkheid die Città Romana biedt om actief te zijn met leeftijdsgenoten.

In de woorden van de heer Kroos: “Wij vinden het best aantrekkelijk om in een vrijstaande woning met een landelijk uitzicht in toeristisch aantrekkelijke omgeving te wonen. Dat maakt ons zo blij, wij hebben alles wat ons rust biedt op één locatie. Wat wilt een mens nog meer! De tuin is er ook al. Ik ben een echte BBQ liefhebber. Op dat vlak zou ik graag meehelpen dingen te organiseren. Ik vind het ook heel belangrijk om de onderhoud van het park gezamenlijk aan te pakken. Samen genieten en bestrijden van eenzaamheid, dat is mijn slogan!

Ook Bets Keereweer is meer dan geïnteresseerd in een woning op Citta Romana. “Het zijn prachtige, privacy-proof woningen voor actieve senioren als wij! Wij willen graag hier wonen omdat onze huidige woning te groot is. De woningen in Città Romana hebben een tuin, zijn dicht bij het strand en alles waar wij opzoek naar zijn is aanwezig. Wij vinden dat heerlijk om met gelijkgestemde leeftijd genoten in een complex te wonen, want je begrijpt elkaars taal. Kent elkaars behoeftes. Het is een prettig gevoel dat je rustig een tv programma op de bank kunt volgen, zonder overlast te hebben van muziek van je boven of je naaste buren”.

Ze vervolgt “Wij vinden het prettig om elkaar uit de eenzaamheid te houden. Wij zijn nog energiek en met leeftijdsgenoten onderneem je eerder iets leuks, want je hebt over het algemeen een beetje hetzelfde tempo en interesses. Wat wij heerlijk vinden is het stukje natuur, de stand wandelingen die je kan doen met een gerust hart, je voelt je veilig in de omgeving van Città Romana, je houdt elkaar toch wel een beetje in de gaten, kunt hulp bieden als mensen hulpbehoevend zijn. Ik zou zo graag een groep mensen willen begeleiden met dagjes uit, hun een mooie dag bezorgen.  Ik ben op dit moment in mijn eigen wijk ook bezig om ouderen uit hun eenzaamheid te helpen, dat zou ik dolgraag in Città Romana willen voortzetten. De gemeente moet ons gunnen om in alle rust onze laatste dagen met gelijkgestemde senioren door te brengen, dat hebben wij dik verdiend.

Klik hier voor meer informatie over wonen op Città Romana.